آقای ۳۰ ساله به دنبال تصادف، دچار شکستگی خرد شده قاعده متاتارس اول شده است. بافت نرم ناحیه شکستگی مناسب است. درمان ارجح کدام است؟
شکستگی خردشده قاعده متاتارس اول با بافت نرم سالم
نکته کلیدی:
در شکستگی کومینوت قاعده متاتارس اول، وقتی استخوان پروگزیمال کافی برای گرفتن پیچ یا مینیپلیت وجود ندارد، پلیت بریجینگ از کونئیفرم مدیال تا تنه سالم دیستال گذاشته میشود تا طول و راستای محوری ری اول بازگردد.
چرا گزینههای دیگر رد میشوند:
اکسترنال فیکساتور (چه با جااندازی باز چه بسته) برای موارد کومینوشن شدید با بافت نرم آسیبدیده یا شکستگی باز نگه داشته میشود، نه برای بیمار با بافت نرم سالم.
مینیپلیت روی قطعات خردشده گیر کافی ندارد و در کومینوشن قاعده ناکارآمد است؛ پلیت پلزننده از کونئیفرم تا تنه ترجیح دارد.
نکته تکمیلی:
حین گذاشتن پلیت دورسال باید از دورسیفلکسشدن متاتارس اول پرهیز کرد چون به دفورمیتی صفحه ساژیتال و ترنسفر لیژن به انگشتان کوچک منجر میشود.
جوان ۳۶ سالهای با شکستگی بدون جابجایی استخوان ناویکولار و ناپایداری ستون میانی پا مراجعه کرده است. بهترین اقدام درمانی کدام است؟
شکستگی بدون جابجایی ولی ناپایدار ناویکولار
نکته کلیدی:
شکستگی ناویکولار بدون جابجایی ولی ناپایدار (با ناپایداری ستون مدیال) نیازمند فیکساسیون است؛ وقتی جااندازی بسته راستا را بازمیگرداند، فیکساسیون پرکوتانئوس با پیچ روش کمتهاجمی انتخابی است و فضای محدود ناویکولار را کمتر به خطر میاندازد.
چرا گزینههای دیگر رد میشوند:
ORIF با پیچ برای شکستگی جابجاشده بیش از دو میلیمتر یا کومینوت است نه شکستگی بدون جابجایی با امکان جااندازی بسته.
پینینگ پرکوتانئوس بهعلاوه اکسترنال فیکساتور بیشتر برای کومینوشن یا ناپایداری شدید با کوتاهی ستون است.
آرترودز اولیه برای تخریب غیرقابلبازسازی یا فقدان استخوانی بیش از چهل درصد نگه داشته میشود.
نکته تکمیلی:
معیار درمان ناویکولار بر اساس پایداری ستون است نه صرفا الگوی شکستگی؛ مفصل تالوناویکولار ضروری است و استپآف بیش از یک میلیمتر تحمل نمیشود.
آقای ۳۶ سالهای به دنبال سقوط از ارتفاع ۲ متری با درد، تورم و دفورمیتی واضح پا، به همراه شکستگی دررفتگی مفاصل تارسومتاتارس اول و دوم مراجعه کرده است. مناسبترین اقدام درمانی کدام است؟
آسیب TMT همراه دفورمیتی واضح و تورم شدید
نکته کلیدی:
در آسیب TMT با دفورمیتی قابل توجه یا اختلال بافت نرم، ابتدا جااندازی فوری بسته برای بازگرداندن راستای ستون مدیال و لترال و سپس اکسترنال فیکساتور موقت انجام میشود تا زمانی که بافت نرم اجازه ORIF بدهد.
چرا گزینههای دیگر رد میشوند:
آیس و الویشن سپس ORIF با تاخیر، اقدام فوری برای راستاسازی و کاهش فشار روی پوست دفورمه را انجام نمیدهد.
ORIF فوری با پلیت و پیچ در حضور تورم شدید و دفورمیتی واضح خطر نکروز پوست و عفونت دارد.
آرترودز اولیه با تاخیر، اقدام نخست در فاز حاد با دفورمیتی و تورم نیست.
نکته تکمیلی:
اکسترنال فیکساتور میتواند بهصورت هرمی از تیبیای دیستال به فورفوت و کالکانئوس یا روی ستون مدیال و لترال بدون درگیری مچ پا گذاشته شود.
